Kategoriler :
Alt Kategori :
Sadaka-ı Fıtır (Fitre)
Tarih : 29.09.2011 10:29:12
Okunma : 1207
Sadaka-ı Fıtrin Vacip Olmasının Şartları

Sadaka-i Fıtır veren kimsenin müslüman olması ve Ramazan ile Ra-mazan'dan sonra şevval ayından en az bir zamana kavuşması lazımdır. Ramazanın sonuncu gününde güneş battıktan sonra ölen kimse için sada­ka-i fıtır verilir. Fakat bu andan sonra doğan kimse için verilmez. Bir kâ­firin yanında nafakasını vermeye mecbur olduğu müslüman kimseler var­sa o kimsenin, bunlar için Sadaka'i Fıtır çıkarması vacibdir.

Sadaka-i Fıtri bayram namazından evvel çıkarmak sünnettir.

Ramazan ayının başından da çıkarmak caizdir. Bayram gününün sonu­na kadar te'hir etmek mekruhtur. Bayram gününden sonraya özürsüz ola­rak geciktirmek haramdır. Fakat malının telef olması veya verilecek müs-tehak kimselerin bulunamaması özürlerine binaen geciktirmek haram de­ğildir.

Sadak-i Fıtri bulunduğu memleketteki fakirlere dağılması vacibdir. Başka memlekete nakledilmesi caiz değildir. Sadaka-i Fıtır zekatın veril­mesi gereken sekiz sınıfa dağıtılır.

İmam Rafii'ye' göre bir sınıfa dağıtmak da caizdir. Bu zamanlarda ve memleketlerde amel buna göredir. İhtiyatlı olarak İmam Rüyani'nin görü­şüne göre üç sınıfa da dağıtılır.

Yukarıda sadaka-ı fıtır un veya para olarak verilemez demiştik. Bu, Şa­fii Mezhebi'ne göredir. Şartlar ve durumlar nazar-ı itibara alınarak yani fakirlerin de durumu gözönünde bulundurularak Hanefi mezhebi taklit edilerek para olarak ta verilebilir.

Sadaka-ı fitre üç şeyle vacip olur:

1- Fitresi verilecek kişinin müslüman olması.

2- Ramazan ayının son gününde güneşin batmış olması.

3- O gün kendisinin ve bakmakla yükümlü olduğu kişilerin nafakasın­dan fazla malı bulunması gerekir.

Fitrenin miktarı bir sa'dır. Kendisinin, çocuklarının ve nafakasını kar­şılamakla yükümlü olduğu müslümanların fitresini vermesi gerekir. Memleketin ekser yiyeceği ne ise ondan çıkarılıp verilir. Bir sa' 5 Irak lit­resi ve 1 litrenin üçte biridir.

Fitır sadakası (fitre), Hazreti Muhammed (s.a.v.)'in hususiyetlerinden olup, Hicret'in ikinci yılında Ramazan bayramından 2 gün önce farz kı­lınmıştır. Farz kılınmasının hikmeti oruçta vuku bulmuş, eksikliklerden oruçluyu temizlemektir.

Sadaka fıtrin meşrutiyetinin delili için İbni Ömer (r.a) şöyle demiştir:

“Rasulullah (s.a.v) fıtır zekatını Ramazan ayında hurmadan veya arpa­dan bir sa' erkek veya kadın, hür veya köle her müslümana farz kılındığını emretmiştir.''[1]

Sadaka-ı fıtrin cinsi ve miktarı: Sadaka-ı fıtır her mükellefin ikamet et­tiği memlekette halkın çoğunun yedikleri temel gıda maddesinden bir sa'dır. Rasulullah (s.a.v)'ın kullandıkları sa' normal dört avuçtan ibaret idi. Bugünkü Ölçülerle yaklaşık 2.400 gr'dır.

Ebu Said el Hudri (r.a) şöyle demiştir:

'Biz Rasulullah (s.a.v)'ın zamanında Ramazan bayramı gününde fıtır zekatını her çeşit gıdadan bir sa' olarak verirdik. Bizim mutad olan gıda­larımız ise arpa, kuru üzüm.peynir ve kuru hurma idi.' [2]

Hadisi şeriften de anlaşıldığı gibi sadakaı fıtır para veya başka şeyler­den verilmez. Buğday, pirinç, kuru üzüm,nohut, mısır v.b gibi halkın ço­ğunun yediği gıdalardır. Günümüzde halkın çoğunun temel gıdası buğ­day olduğuna göre fıtır sadakası buğday olarak verilir. Şafii mezhebine göre buğdayın kıymeti verilmez. Ancak Hanefi mezhebi taklit edilerek buğdayın değerini para olarak vermekte bir sakınca yoktur. Çünkü fakir için genelde para,   ihtiyacı gidermek yönünden buğdaydan daha iyidir.

Fitre, kişinin bulunduğu şehir veya köydeki fakirlere verilir. Başka memleketteki fakirlere göndermek caiz değldir. Ancak o yörede fakir bu­lunmuyorsa o zaman başka yere göndermek caizdir.

Fitrenin ödenme zamanı: Fitre, Ramazanın son günü güneşin ba-tmasıyla vacip olur. Ancak zekat erken verilebildiği gibi fitreyi de Rama­zan ayı içinde vermek caizdir.

Fitrenin bayram günü sabahı bayram namazından önce verilmesi sün­nettir. Peygamberimiz (s.a.v) Bayram namazına gitmeden önce fitrenin verilmesini emretmiştir. Bayram günü akşamına kadar te'hir edilmesi mekruhtur. O gün güneş battıktan sonraya bırakmak günahtır. Çünkü za­manı geçmiştir. Bu zamana kadar verilmeyen fitrenin   kazası gerekir.

Peygamberimiz (s.a.v.), 'Sadaka-1 fıtır, oruçlu için faydasız, çirkin ve fena sözlerden temizliktir.' [3] buyurarak önemini bildirmiştir.

Sadaka-ı fıtrin; orucun kabul edilmesine bir sebep olduğunu yine Pey­gamberimiz (s.a.v.)'in bir hadis-i şeriflerinden dinleyelim:

'Ramazan orucu yer ile gök arasında asılıdır. Ancak sadaka-ı fıtırla yükseltilir.' [4] Bayram günü ve gecesi kendisinin ve ailesinin ihtiyacın­dan fazla varlığa sahip olan herkesin sadaka-ı fıtır vermesi vaciptir. Aile reisinin, kendisi ve nafakasını karşılamakla yükümlü olduğu kimselerin sadak-ı fitrelerini çıkarması vaciptir. Bunlar, hanımı, annesi, babası, ço­cukları yeme ve içmesini üzerine aldığı hizmetçisidir. Yalnız anne-baba-sının ve büyük çocuklarının fitrelerini çıkarmasının vacip oluşu için onla­rın fakir olması lazımdır.



[1] Buharı, 1433; Müslim, 9H4.

[2] Buharı, 1432

[3] Et-Terğih Vet-tcrhih, 21274.

[4] Et-Tcrğib Vet-terhib, 21275.


Namaz Vakitleri
Şehir :
Hadisi Şerif (Kütüb-i Sitte)
Yevm-il Kıyame | İslami Bilgiler