Kategoriler :
Alt Kategori :
Vasiyet
Tarih : 29.09.2011 17:46:58
Okunma : 1052
Vasiyet; bilinen, bilinmeyen, hazır olan, hazır olmayan şeylerle caiz olur. Vasiyet, vasinin malının üçte birinden çıkartılır. Şayet vasiyet edilen miktar malın üçte birinden fazla ise varislerden izin alınarak çıkarılır. Varislerin izni olmazsa üçte birinden fazlası çıkartılmaz.

Tüm varisler kabul etmedikçe bir varis için yapılan vasiyyet sahih olmaz. Akıl, baliğ ve umumi tasarruf yetkisine sahip olanların vasiyyeti sahihtir. Va­siyyet mülk edinebilen şahıs için Allah yolunda yapılır. [1]
 
Vasiyetin Sahih Olmasının Şartları

Vasiyetin sahih olabilmesi için beş şart gereklidir:

1. Müslüman olmak.

2. Baliğ olmak.

3. Akıllı olmak.

4. Hür olmak.

5. Emin olmak.

Vasiyet ölümden sonra geçerli olmak üzere bir hakkın bağışlanmasıdır. Vasiyyetin delili kitab, sünnet ve icmâdır. Kitaptan delil. Yüce Allah'ın şu ayeti kerimesidir:

'... yapılan vasiyyetten veya borçtan sonra...'  (Nisa: 4/10-12)

Sünnetten delil. Peygamberimiz (s.a.v.) de şöyle buyurmuştur:

'Mah­rum, vasiyyeti haram eden (başkasını vasiyyetîen mahrum eden)’dir. Kim vasiyyet etmiş olarak ölürse, bir sünnet yolu, takva ve şehadet üzere mağ­firet edilmiş olarak ölmüştür.' [2]

Resulullah bir hadislerinde şöyle buyurmuştur:

'Varise vasiyyet yok­tur. Çünkü Allah her hak sahibine hakkını vermiştir.'[3]

Varis kendisine vasiyet edilmese de yine hakkına sahiptir. Bundan an­laşılıyor ki bir kişi vasiyet ederse, malı az olup, aile kalabalık dahi olsa varislerin dışındakilere terikenin 1/3'inde veya daha azında vasiyyet müstehab olmuştur. Vasiyet edenin malın üçte biri (1/3'ü) hakkında vasiyyel yaptığında hasta veya sıhhatli olması arasında fark yoktur. Çünkü burdaki sahiplik ölümden sonra olacağından sıhhatli veya hasta olması farketmez.

Varise, vasiyyet mekruhtur, hüküm de ifade etmez. Ancak, tasarrufa ehil olan diğer varisler icazet verirlerse caiz olur.

Peygamberimiz 'Varise vasiyyet yoktur. Ancak diğer varislerin icazet vermesi müstesna.' buyurmuştur: Aynı şekilde, yabancıya 1/3'den fazla va­siyyet de mekruhtur, hüküm ifade etmez, varisler icazet verirse geçerli olur. [4]
 
Vasiyetin Rükünleri

1) Vasiyet eden kişi. Fıkıh kitaplarında 'mûsi' olarak geçer.Bunun ba­liğ, hür ve muhtar (serbest) olması şarttır.

2) Kendisine vasiyet edilen kişi. Fıkıhta 'Musa leh' olarak geçer. Ken­disine vasiyet edilmede bir günahın olmaması şarttır. Vasiyyette bir sebe­bin olup olmaması fark etmez. Bir sebep yoksa kesin olarak bilinen biri ve mülk edinebilmeye ehil olması da şart koşulur. Dolayısıyla günah ol­duğu için müslümanın kâfire vasiyyeti ve kesin belli olmayan biri için; 'Şu iki adamdan birine' şeklinde bir vasiyyet yapılırsa sahih değildir.

3) Vasiyet edilen şey. Fıkıh kitaplarında 'Musa bih' diye geçer. Mubah ve birinden diğerine intikale müsait olması şarttır. Dolayısıyla mizmar, tanbûr, zurna gibi çalgı aletleri için yapılan vasiyet sahih değildir.

Birinden diğerine nakle müsait olmayan ümm-ü veled (sahibinden ço­cuk sahibi olan cariye) için yapılan vasiyet sahih değildir.

4) Vasiyet sözleri.'Fıkıh kitaplarında 'Siga' olarak geçer. Vasiyyeti ifa­de eden; 'Ona şunu vasiyet ettim', 'Onu, O'na verin', 'O, O'nundur', 'Ölümümden sonra onu, O'na hibe ettim' gibi bir söz olması şarttır.

Vasiyyetin mu'teber olması için iki adil-şahidin olması da gereklidir. Ölümden sonra, yazı ve mühürle ispatlanması gereken vasiyetler ancak şahitlerle geçerlilik kazanır. [5]



[1] Kadı Ebu Şuca’, Ğayet’ül-İhtisar ve Şerhi , Ravza Yayınları: 419.

[2] İbni Mace.

[3] Ebu Davud, 2870.

[4] Kadı Ebu Şuca’, Ğayet’ül-İhtisar ve Şerhi , Ravza Yayınları: 419-420.

[5] Kadı Ebu Şuca’, Ğayet’ül-İhtisar ve Şerhi , Ravza Yayınları: 420.


Namaz Vakitleri
Şehir :
Hadisi Şerif (Kütüb-i Sitte)
Yevm-il Kıyame | İslami Bilgiler